۱- نام و تعريف رشته:

کارشناسی ارشد قارچ شناسی پزشکی(Medical Mycology M.S.)

كارشناسي ارشد ناپيوسته قارچ شناسي پزشكي يكي از شاخه‌هاي علوم پزشكي بوده و اولين مقطع تحصيلي پس از كارشناسي مي‌باشد كه سرانجام به اعطاء مدرك كارشناسي ارشد قارچ شناسي پزشكي منتهي مي‌گردد. در طي اين دوره دانشجويان مي‌آموزند كه قارچها از نظر پزشكي چه اهميتي دارند، عفونتهاي ناشي از آنها كدامند، تشخيص، درمان و نحوه پيشگيري از آنها چگونه مي‌باشد. دانش آموختگان اين مقطع با كسب مهارت‌هاي علمي و عملي رشته، علاوه بر آموزش آن، در انجام پروژه‌هاي تحقيقاتي مربوطه شركت كرده، بيماريهاي قارچي را تشخيص داده و به پيشبرد مرزهاي دانش، ايجاد روح علمي و نيز ارتقاء سطح سلامت جامعه كمك مي‌نمايند.


2- تاريخچه:

قديمي‌ترين مطلب مستند راجع به عفونت‌هاي قارچي به سالهاي 1000 تا 2000 سال قبل از ميلاد بر مي‌گردد كه درمورد مايستوماي پا بوده و از هندوها به جاي مانده است.

از اسناد اوليه ديگر مي‌توان به مجموعه‌اي اشاره كرد كه از بقراط (هيپوكراتيس) پزشك يوناني (370-460 قبل از ميلاد) به جا مانده است كه علائم مربوط به كانديديازيس دهاني، رينگ ورم آماسي و فاووس را توصيف نموده است.

در طي قرن اول بعد از ميلاد عفونت‌هاي قارچي بدون توجه به اتيولوژي آنها مطرح بوده‌اند ولي در قرن بعد به ماهيت قارچي بيماريها توجه شده و در حقيقت اين امر توسط كارهاي هنري بعضي از هنرمندان با به تصوير كشيده شدن آنها توصيف گشته است. از آن ميان تينه آ امبريكاتا، فاووس و آسپرژيلوزيس ريوي را مي‌توان نام برد.

اگرچه علم قارچ شناسي پزشكي در حال حاضر سابقه 165 ساله (از 1839 به بعد) جهاني دارد ولي در ايران كارشناسي ارشد اين رشته از سال 1363 در دانشكده بهداشت دانشگاه علوم پزشكي تهران راه اندازي شده است و بازنگري اخير براي اولين بار صورت مي‌گيرد.

 

3. ارزشها و باورها (Values) (فلسفه برنامه):

علم پزشكي به عنوان يكي از دو علم برتر «علم الابدان و علم الاديان» در فرهنگ ديني ما اهميت خاص دارد و بنابراين قارچ‌شناسي پزشكي نيز كه شاخه‌اي از آن مي‌باشد از اين مهم مستثني نبوده و با عنايت به مسئوليت‌هاي آتي دانش آموختگان اين رشته، توجه به رشد علمي و شخصي افراد از جهات اخلاقي و حرفه‌اي مورد تأكيد و اهميت ما است. ما معتقديم كه دانش آموختگان با اعتقاد به مباني الهي، ارزشهاي ديني و باتوجه به فرهنگ غني ملي، كرامت انساني و نيز با تكيه بر توانائي‌هاي علمي و عملي و دستيابي به جديدترين اطلاعات مربوط به اين رشته خواهند توانست در زمينه‌هاي آموزشي، پژوهشي و ارائه خدمات تشخيصي مشاركت سازنده‌اي در جامعه داشته باشند.

 

اعتقاد ما بر اين است كه دانش آموختگان بعد از طي اين دوره خواهند توانست كه برنامه‌هاي آموزشي و طرحهاي پژوهشي هدفمندي را اجرا نمايند و نيز با تشخيص آزمايشگاهي صحيح بيماريهاي قارچي قادرند در ارتقاء سلامت جامعه گام مؤثري بردارند.

 

4- رسالت برنامه آموزشي در تربيت نيروي انساني :(Mission)

باتوجه به گسترش روز افزون دامنه علم قارچ شناسي پزشكي و تحقيقات دامنه‌داري كه طي سالهاي اخير در اين زمينه انجام گرفته است و نياز به شناخت عوامل مختلف بيماريزا و ارتباط آنها با انسان و همچنين نياز روزافزون دانشكده‌هاي گروه پزشكي به مدرس و محقق متخصص و متعهد و نيز جهت كوشش در پژوهشهاي علمي براي نيل به خودكفائي، اهميت داير بودن اين دوره مشخص مي‌گردد.

لذا دانشگاه با بهره‌گيري از حداكثر توان و امكانات خود خواهد كوشيد تا در اين مقطع:

 

- قارچ شناسان لايق موردنياز بخش‌هاي آموزشي را تأمين نمايد.

- قارچ شناسان لايق موردنياز بخش‌هاي پژوهشي را تأمين نمايد.

- افراد خبره موردنياز خدمات تشخيص آزمايشگاهي بيماريهاي قارچي را در جامعه تأمين كند.

- افرادي را پرورش دهد كه توانائي پاسخ‌گوئي به نيازهاي در حال تغيير تشخيص آزمايشگاهي و شناسائي عوامل قارچي را داشته باشند.

- قارچ شناسانی حرفه‌اي تربيت نمايد كه با شناخت عوامل قارچي و علل ايجاد بيماري قارچي در چگونگي پيشگيري و مبارزه آنها به بهترين وجه ممكن به حل مشكلات جامعه بپردازند.

 

5- چشم انداز برنامه آموزشي در تربيت نيروي انساني :(Vision)

باتوجه به پيشرفت‌هاي علم قارچ‌شناسي در زمينه‌هاي مختلف در دهه هاي اخير دانش آموختگان اين رشته با اندوخته‌هاي علمي و عملي كه از طريق پژوهش و تأكيد بر يادگيري فعالانه و دستيابي به جديدترين اطلاعات اين رشته، با خلاقيت و انتقال دانش روز آمد آن نه تنها به اعتلاي دانش قارچ شناسي پزشكي در كشور كمك كند بلكه آن را به يكي از رشته‌هاي مطرح در جوامع خارجي نيز تبديل نمايند.

 

6- اهداف كلي :(Aims)

هدف اصلي برنامه، آموزش و تربيت نيروي كارشناسان ارشد ماهر و متعهد قارچ شناسي پزشكي است كه بتواند خدمات آموزشي، پژوهشي، تشخيص آزمايشگاهي را به جامعه ارائه نمايد. بنابراين افراد در طي اين دوره مي‌آموزند كه چگونه:

1- يك برنامه آموزش نظري و عملي قارچ‌شناسي را براي مقاطع مختلف اجرا نمايند.

2- طرحهاي پژوهشي بنيادي و كاربردي در زمينه‌هاي شناخته و ناشناخته قارچ‌شناسي را اجرا نمايند.

3- بيماريهاي قارچي و عوامل اتيولوژيك آنها را تشخيص دهند.

 اینم ظرفیت پذیرشش: